عکاسی 1
فصل4: آشنايي با مباني تركيب‌بندي و زبان تصويري عكس
مباني زيبايي شناسي عكس
هر اثر هنري داراي دو بخش «فرم» و «محتوا» مي‌باشد.
فرم چيست؟ همان چيزي است كه توسط حواس ما دريافت مي‌گردد. مانند اين كه ما موسيقي را توسط قواي شنوايي مي‌شنويم و يا نقاشي را با قواي بينايي مي‌بينيم و يا مجسمه را مي‌توانيم توسط قواي بينايي ببينم و لمس كنيم.
محتوا چيست؟ محتوا درونمايه‌ي هر اثر هنري است. انديشه و پيامي است كه در اثر وجود دارد.
¦نكته: زماني يك عكس تاثير زيادي خواهد گذاشت كه از تركيب‌بندي مناسبي برخوردار باشد.
مهم‌ترين نكته جهت ارائه يك تركيب‌بندي موفق، هماهنگي بين فرم و محتواست.
عكاسي فيلمي و ديجيتال با توجه به تفاوت‌هايي كه در شيوه ثبت تصوير دارند، از اصول مباني زيبايي شناسي (عناصر بصري) يكسان پيروي مي‌كنند.
خطوط، از ديگر عناصر بصري، ارزش بيش‌تري دارند. در محل برخورد و حد فاصل تاريك - روشن خطوط ديده ميشوند و تصاوير وجود خود را مديون آشكارترين خطوطي هستند كه گاهي با طول، زماني با قدرت و قوت و گاهي با تعداد خود به بهترين شكل ممكن ديده ميشوند. خطوط كوتاه، محو و كمرنگ، نمي‌توانند توجه مخاطب را به خود جلب كنند.
خطوط افقي، كم‌تر به چشم مي‌خورند، آرام‌بخش هستند و فعاليت زيادي ندارند. هر گاه تصويري داراي خطوط افقي متعددي باشد، آرامش، سنگيني و يكنواختي در آن احساس مي‌شود. اگر اين خطوط افقي در بالاي تصوير جمع شده باشد، سنگيني زيادي ديده خواهد شد.
خط عمودي، حس تعادل، استحكام و استواري را نشان مي‌دهد. اجسام عمودي ساكن و بي‌حركت مي‌باشند. انسان به هنگام قدرت نمايي قد علم مي‌كند. به طور كلي مي‌توان گفت كه در هر تصوير دو خط عمودي و افقي ساختار بصري و استخوان‌بندي تصوير را مي‌سازند و به كمك خط مايل، نيرو و تحرك ويژه‌اي كسب مي‌كنند.
¦نكته: در تركيب‌بندي عكس، نبايد بي‌نظمي و شلوغي ديده شود. زيرا در بسياري از موارد زيبايي در سادگي خلاصه مي‌شود.
يكي از عناصر مهم تصوير، قاب يا كادر است. قاب مي‌تواند قسمتي از تصوير را حذف كند و تصويري كاملاً جديد ارائه دهد. دوربين را در هر حالتي كه بگيريد- افقي يا عمودي- قاب مستطيل شكل اهميت فراواني دارد و توجه را به خود جلب مي‌كند.
تقارن: تركيب‌بندي متقارن حالت متعادل و متوازي را ارائه مي‌دهد. اما اگر به تنهايي به‌كار گرفته شود، باعث يكنواختي مي‌شود. عناصر غيرمنظم تصوير را از قالب رسمي و خشك درآورده و آن را جذاب مي‌كند.
قاب تصوير: بيشتر تصاوير به شكل مستطيل است، يعني همان قاب 35 ميلي‌متري (فول فريم) كه نسبت آن 2 به 3 است.
كيفيت نور (Lighting quality)
عنصر اصلي عكاس، نور است. نور خورشيد در يك روز صاف و تميز، شديد و تند است. لبه‌ي سايه‌ها كاملاً واضح بوده و به شدت تيره هستند.
نور تند و شديد براي ايجاد بافت و فرم بسيار مناسب است. نور بيرون زماني كه آسمان ابري يا غبارآلود است، به صورت نوري نرم ديده مي شود و لبه‌ي سايه‌ها كاملاً مشخص نيست. كنتراست پايين به شما كمك مي‌كند كه به اشيا فرم و شكل كروي ببخشيد.
ميزان كنتراست مي‌تواند در فرايند عكاسي يا در مرحله ويرايش تصوير در رايانه كم يا زياد شود.
نور تيز و شديد (Hard light)
نور شديد زماني بوجود مي‌آيد كه منبع نور نسبتاً متراكم و به هم فشرده‌اي وجود داشته باشد. در اين صورت به نواحي پشت اشياء نوري نمي‌رسد و سايه‌هاي تندي را به وجود مي‌آورد. منابع نور شديد عبارتند از: نور خورشيد و لامپ‌هاي فلاش.
نور نرم (Soft light)
نوري كه پراكنده باشد، نور نرم مي‌شود. نور نرم نوري است كه پخش شده و كمرنگ بوده و لبه‌هاي نرمي دارد.
جهت نور:
جهت نور و كيفيت آن بر ميزان كنتراست سوژه تاثير مي‌گذارد. زماني كه كيفيت نور تند و شديد است، كنتراست بالاست و جهت نور مي‌تواند براي تاكيد كردن بر فرم موضوع يا پنهان كردن آن استفاده شود.
اگر موضوع عكاسي ثابت است، نقطه ديدتان را عوض كنيد تا از نور موجود بيش‌ترين استفاده را ببريد. قوي‌ترين تاثيرات سه بعدي زماني به وجود مي‌آيد كه نور از كنار باشد. هرگاه نور از روبه‌رو باشد، جزئيات سوژه كم‌ترين بافت و عمق را خواهد داشت. هرگاه نور از پشت موضوع بتابد كنتراست بالايي بوجود مي‌آيد. جزئيات كم مي‌شود و فرم سوژه ساده جلوه مي‌نمايد.
بنابراين بايد بهترين نقطه ديد و مناسب‌ترين وضعيت نور را انتخاب كنيد تا موضوع شما در عكس بهتر ديده شود.
استفاده از ويژگي‌هاي موضوع/ رنگ مايه‌ها (Tone)
اكثر موضوع‌ها شامل رنگمايههاي بسياري از سياه و سفيد هستند. سايه روشن به واسطه‌ي عواملي چون نورپردازي و . . . ممكن است به شدت تغيير كند يا ممكن است كمي تغيير كند.
با ارزش‌ترين عملكرد رنگ‌مايه‌ها، ايجاد حجم و فرم در موضوع است كه باعث ايجاد حس سه بعدي در تصاوير مي‌شود.
ممكن است يك موضوع تمام طيف رنگ‌مايه از سياه تا سفيد را داشته باشد. يا بيشتر رنگمايههاي كمرنگ يا تيره را داشته باشد. حتي ممكن است بسيار پركنتراست (High Contrast) باشد.
تصاوير High key (رنگ‌مايه تيره) و Low key (رنگ‌مايه كمرنگ) هر دو حس و حال خاصي را در عكس ايجاد مي‌كنند.
¦نكته: تصاوير پركنتراست حس قدرت و هيجان را برمي‌انگيزد و مي‌تواند باعث تاكيد بيشتر بر روي عناصر تصوير شود.
با برنامه ریزی قلم چی دانش آموزان موفق و منظم تر شدند ،همین امروز ثبت نام کنید و مسیر موفقیت را آغاز کنید
برای ثـبـت نـام آزمـون قـلـم چی کـلیـک کـنید
برای مشاوره رایگان آزمون قلم چی کلیک کنید
برای مشاوره رایگان آزمون قلم چی کلیک کنید
تصوير پركنتراست باعث تاكيد بر روي سوژه مي‌شود.
بافت (Texture)
ويژگي‌هاي سطح يك موضوع توسط بافت مشخص مي‌شود. كيفيت و جهت نور از مهم‌ترين عوامل در پيدايش بافت در تصوير هستند. اين دو عامل طيف وسيعي از رنگ‌ها را ارائه مي‌دهند.
بافت و نور
نور زاويه‌دار، تند و شديد بر روي بافت فرسوده تاثير مي‌گذارد و بر آن تاكيد مي‌كند. سطوح بافت‌دار اغلب توسط نور شديد و مايل برجسته‌تر ميشوند.
خط (line)
خط در ساختمان يك تصوير، به آن نظم و ساختار مي‌بخشد. خط مي‌تواند تركيب‌بندي تصوير را به جاي ديگري هدايت كند و توجه‌تان را به قسمت‌هاي جذاب تصوير جلب كند و چشمانتان را به دور دست‌ها بكشاند.
خط مي‌تواند از طريق ژرف نمايي يا پرسپكتيو خطي حس عمق ايجاد كند.
خطوط در تصوير مي‌تواند ايجاد ضرب آهنگ (ريتم) نمايد. خطوط زاويه‌دار، منحني و كروي حس حركت و هيجان ايجاد مي‌كنند.
خطوط عمودي و افقي براي تركيب‌بندي‌هاي ثابت و بي‌تحرك استفاده ميشوند. به طور كلي تصاوير عمودي بر خطوط عمودي و تصاوير افقي بر خطوط افقي تاكيد مي‌كند.
مي‌توان از طريق قرار دادن اشياي مختلف و چيدن آن‌ها در كنار هم نيز خط ايجاد كرد.
شما مي‌توانيد به راحتي از طريق تغيير دادن نقطه‌ي ديدتان، جهت خطوط را عوض كرده و برخي از آن‌ها را از هم جدا و برخي را به هم مرتبط كنيد. خطوط عمودي و افقي از طريق چرخاندن و تغيير زاويه دوربين مي‌توانند مايل جلوه كنند.
توسط خط منحني در تصوير مي توان حس حركت و جابه‌جايي ايجاد كرد كه از لحاظ بصري بسيار خوشايند است.
خطوط عمودي و افقي:
قرار گرفتن خطوط در زواياي سمت راست، به تصوير حس سكون، بي‌حركتي و نظم بخشيده است.
طرح و نقش (Pattern)
طرح يا نقش توسط تكرار خطوط و اشكال به وجود مي‌آيد. طرح‌ها مي‌توانند موضوع اصلي تصوير را تشكيل دهند. اما در بعضي موارد به عنوان عنصر دوم در تشكيل تركيب‌بندي يا به وجود آوردن ريتم به كار مي‌روند.
گاهي طرح به عنوان عنصر جانبي استفاده مي‌شود، ممكن است باعث ايجاد آشفتگي يا ابهام در موضوع اصلي يا غلبه بر آن شود.
هرگاه از طرح استفاده مي‌كنيم، بهتر است كه كمي تنوع داشته باشد تا عناصر تكراري باعث يكنواختي تصوير نشوند. گاهي مي‌توانيد با تركيب طرح‌هاي متفاوت در تركيب‌بندي تصوير تنوع ايجاد كنيد.
تنوع در كيفيت نورپردازي و جهت نور باعث تغيير طرح‌ها و نقش‌ها مي‌شود. كادربندي و نقطه ديد مي‌توانند براي شدت بخشيدن به تاثيرات طرح‌ها در تصوير كمك كنند.
نكته: هرگاه كل قاب تصوير با طرح‌ها پر شوند، تاثير كلي قدرتمندتري را بر بيننده مي‌گذارد.
شكل (shape)
در ساختار تصوير، شكل عنصري اصلي است. شكل اولين چيزي است كه توسط آن اشياء را تشخيص مي‌دهيم و توسط آن، ساختار اصلي تركيب‌بندي‌ها تشكيل مي‌شود.
شكل عنصري دو بعدي است كه با نورپردازي مي‌تواند فرم سه بعدي داشته باشد، هم‌چنين با نور پردازي مي‌توان چند شكل را به يك شكل تبديل نمود.
شكل‌ها مي‌توانند در پس زمينه‌اي ساده بيشتر جلب توجه كنند. بارزترين اين موضوع را مي‌توان در عكس‌هاي ضد نور يافت، يعني جايي كه شكل مورد نظر به واسطه از بين رفتن ويژگي‌هاي ديگرش (بافت و فرم) مورد تاكيد قرار مي‌گيرد.
كادربندي با خط و شكل
خط و شكل مي‌توانند چشمان بيننده را به سوي موضوع اصلي جلب كنند. تصاوير ضعيف اغلب يا مركز ندارند و يا خطوط غالبي دارند كه چشم بيننده را از سوژه اصلي دور مي‌كند.
اشكال مي‌توانند با قرار دادن موضوع اصلي در كادري ديگر، چشم بيننده را جذب كنند.
مثلاً با عكاسي از داخل پنجره يا از درون در مي‌توان كادري درون كادر تصوير ايجاد كرد.
بدين شكل اشكال درون قاب، جدا شده و مورد تاكيد قرار مي گيرند. بهترين حالت موقعي است كه قاب با محتواي تصوير همخواني داشته باشد.
اشكال كروي داخل تصوير چون در تقابل با اين كادر هندسي قرار مي‌گيرند، بيشتر خودش را نشان مي‌دهند.
قاب و مدخل يا نقطه ورودي (Lead-in)
مطالب مرتبط
- دبیران وبرترهایی که درکنکورسالهای قبل کلید زیست ارسال کرده اند
- دستورالعمل آزمون ورودی تیزهوشان و نمونه دولتی 98 - نهمی ها
- یادگیری از طریق کامنت‌ها (ریاضی،مبحث معادلات ) آزمون11 بهمن
- آزمون تعیین سطح 5 مهر
- گفتگوهای مشاوره ای دانش آموزان (کامنت‌های سایت)
- در دوران جمع‌بندی چگونه پیشرفت کنیم؟
- آنچه باید در مورد آزمون 5 بهمن گروه‌های مختلف بدانید
- ثبت نام بدون کنکور دانشگاه آزاد بهمن97
- گفت‌وگو با شایان یمینی، دهم تجربی از ساری
- تست‌ها و نکات مهم درس 1 تا 3 فارسی3 (آزمون 27 دی)
با برنامه ریزی قلم چی دانش آموزان موفق و منظم تر شدند ،همین امروز ثبت نام کنید و مسیر موفقیت را آغاز کنید
برای ثـبـت نـام آزمـون قـلـم چی کـلیـک کـنید
برای مشاوره رایگان آزمون قلم چی کلیک کنید
برای مشاوره رایگان آزمون قلم چی کلیک کنید
