مقدمه: فراشناخت؛ کلیدی برای قفلهای بسته
فراشناخت به زبان ساده یعنی «اندیشیدن درباره اندیشیدن». در حوزه آموزش، یعنی دانشآموز بداند که چگونه یاد میگیرد. بسیاری از دانشآموزان پس از ثبت نام قلم چی، تازه متوجه میشوند که روش مطالعهشان برای درس ریاضی با درس ادبیات باید متفاوت باشد. کانون فرهنگی آموزش در طول سه دهه فعالیت خود، بستری فراهم کرده است که دانشآموز از یک مصرفکننده اطلاعات به یک «مدیر یادگیری» تبدیل شود.
۱. خودآگاهی؛ اولین قدم در مسیر آزمون قلم چی
وقتی شما در آزمون قلم چی شرکت میکنید، با مجموعهای از سوالات روبرو میشوید که لایههای پنهان یادگیری شما را آشکار میکنند.
شناخت نقاط قوت و ضعف: فراشناخت یعنی وقتی به یک سوال فیزیک نگاه میکنید، قبل از حل کردن، بدانید که آیا توانایی حل آن را دارید یا خیر.
مدیریت زمان ذهنی: دانشآموزانی که مهارت فراشناختی بالایی دارند، در جلسه آزمون وقت خود را روی سوالاتی که میدانند در آنها ضعیف هستند، تلف نمیکنند. این مهارت تنها با تکرار و حضور در آزمونهای برنامهای به دست میآید.
۲. دفتر برنامهریزی؛ ابزار مکتوب کردن تفکر
دفتر برنامهریزی که پس از ثبت نام قلم چی به شما ارائه میشود، در واقع آزمایشگاه فراشناخت شماست.
ثبت واقعیت: وقتی ساعت مطالعه خود را مینویسید، از حالت «توهم مطالعه» خارج شده و به «واقعیت مطالعه» میرسید.
تعادلبخشی: رتبههای برتر ۳۰ سال اخیر کانون، از این دفتر استفاده میکنند تا بفهمند آیا رابطهای منطقی بین «ساعت مطالعه» و «تراز آزمون» وجود دارد یا خیر. اگر برای درسی ۱۰ ساعت وقت گذاشتهاید اما ترازتان رشد نکرده، یعنی «روش مطالعه» شما اشتباه است، نه هوش شما.
۳. روشهای مطالعه شخصیسازی شده
یکی از خدمات بزرگ آزمون قلم چی، ترویج گفتگو درباره روشهای مطالعه است. در سایت کانون، بخشی وجود دارد که رتبههای برتر توضیح میدهند هر درس را چطور میخواندند.
یادگیری از همترازها: فراشناخت یعنی شما روشهای مختلف را بشنوید و آن روشی را که با ساختار ذهنی شما سازگار است، انتخاب کنید.
تغییر استراتژی: اگر در یک آزمون قلم چی نتیجه نگرفتید، مهارت فراشناختی به شما میگوید: «به جای ناامیدی، متد مطالعهات را تغییر بده».
۴. نقش تحلیل آزمون در تقویت فراشناخت
تحلیل آزمون، اوج تمرین فراشناختی است. وقتی عصر جمعه کارنامه خود را بررسی میکنید، نباید فقط به دنبال غلطهایتان باشید.
تحلیل سوالات درست: بپرسید چرا این سوال را درست زدم؟ آیا شانسی بود یا راه حل را میدانستم؟
ریشهیابی اشتباهات: آیا اشتباه من «علمی» بود یا «مدیریتی»؟ ۳۰ سال تجربه کانون نشان میدهد دانشآموزانی که در کتاب خودآموزی خود، «علت اشتباه» را با دقت مینویسند، در آزمونهای بعدی همان اشتباه را تکرار نمیکنند. این یعنی رشد هوش فراشناختی.
۵. بازیابی به جای بازخوانی؛ تکنیک طلایی کانون
یکی از مفاهیم فراشناختی که کانون بر آن تاکید دارد، متد «بازیابی» (Retrieval) است.
بسیاری از دانشآموزان وقت خود را با دوبارهخوانی کتاب تلف میکنند. اما کانون پیشنهاد میدهد: «اول آزمون بده، بعد بخوان».
وقتی ابتدا در یک آزمون هدفگذاری یا مشابه پارسال شرکت میکنید، مغز شما متوجه میشود چه بخشهایی را فراموش کرده است. این کار باعث میشود مطالعه شما هدفمند و متمرکز شود. این روش، مغز را برای بازیابی سریع اطلاعات در جلسه کنکور ورزیده میکند.
۶. چرا ۳۰ سال است که کانون روی «خودآموزی» سرمایهگذاری میکند؟
هدف نهایی از ثبت نام قلم چی، مستقل شدن دانشآموز است. کسی که فراشناخت بالایی دارد، نیاز به معلم خصوصی برای هر مبحث ندارد. او میداند با کدام کتاب و کدام منبع میتواند مشکلش را حل کند.
استقلال آموزشی: در طول سه دهه، فارغالتحصیلان کانون نشان دادهاند که در دانشگاه هم موفقتر هستند، زیرا یاد گرفتهاند که «چطور یاد بگیرند». آنها در محیطهای شغلی هم سریعتر از بقیه با تغییرات منطبق میشوند.
۷. توصیههایی برای والدین: چطور فراشناخت فرزندمان را تقویت کنیم؟
والدین عزیز، پس از هر آزمون قلم چی، به جای پرسیدن تراز، سوالات فراشناختی بپرسید:
«فکر میکنی چرا در این درس پیشرفت کردی؟»
«کدام روش مطالعه در این دو هفته برای تو بهتر جواب داد؟»
«برای آزمون بعدی چه تغییری در برنامهات میخواهی ایجاد کنی؟» این سوالات باعث میشود دانشآموز به جای تمرکز بر «نتیجه»، بر «فرآیند یادگیری» متمرکز شود.
نتیجهگیری: هوشمندی در یادگیری، ضامن موفقیت
موفقیت در کنکور و زندگی، محصول «سختکوشی هوشمندانه» است. آزمون قلم چی با سیستم برنامهای خود، شما را مجبور میکند که دائم خود را رصد کنید. ۳۰ سال نتایج درخشان رتبههای برتر ثابت کرده است که کسانی به قله رسیدهاند که ذهن خود را شناختهاند. با ثبت نام قلم چی، شما وارد مسیری میشوید که در آن، هر آزمون یک گام برای شناخت بهتر خودتان است. وقتی یاد بگیرید که چطور یاد بگیرید، دیگر هیچ مانع علمی برای شما غیرقابل عبور نخواهد بود. کنکور اولین ایستگاه برای تمرین این مهارت بزرگ زندگی است؛ از این فرصت برای ساختن یک ذهن قدرتمند استفاده کنید.
پاسخ دهید